Ka Huang (July 9, 2017)

Ni 7-7-17 khan Aizawl Tlangnuam putar, 75 miin min rawn tlawh teh tlata. Kha, a hming em pawh zawt loin ka chhuah ta mai a, a hming zawh kha ka zak deuh a. Verveka awm thin a nih chu ka zawt chhuak hram.

A rawn sawi duh kha…. keimah ang mai bawka Mizo tawng kara sap tawng telh sek hi a lo ngaimawh hle mai a ni awm e. Kan titi a rual kher mai. Mizo hian pi-pu atangin sap hi kan ngaisang em em mai a, kan missionary te kha sapah pawh Pathian thu min hrilh tura lo kal kha an ni bawk a, an che fimkhur em em maiin an pawn chhuak mai mai incheina te pawh kha an uluk lui eltiang thin niawm tak a ni. Chuvangin Sap chu dawt sawi ngai lo, an tih apiang chu dik pawmin tun hnu thleng hian kan pawm ni awm tak a ni. Ka hre reng thin, Pu Edward Davies (Pu Thara te kan tih mai) 1935/36 vela nupa a awm te ekinah te khan an ek kha uih ve loa ringin kan kala kan hnim thin nia!

Chung Missionary ho vang chu ni maw, tun thleng hian an tawng hi thiam e thiam lo e, kan hmang nasa em em mai a, Motor driver te hian tun thleng mai hian ka TURN dawn, ka BRAKE a FAIL tih hi an tawngkam a la nih tak hi! Kum 1942 velah motor kan hmu tan a, chu chu kan la hmang ta reng. U Vankhama te unau kha chuan tih-Mizo kha an tum nasa tih ka ral hriat. Ka la hriat reng tun thlenga ka la hman chu hei hi chaicheh dak ir er hi (ka tawng tu’n haw lo se) Lalsangzuali, zaithiam, khabe dau deuh kha an teh em ni teh reng, kha chaicheh kha Lalsangzuali an ti ve tawp mai a, thil dang eng eng emaw pawh kha mizo tawngin an phuah hman nual a ni.

“Ngaiah ka neih tawh,” han tih mai turah te hian “Habit” hi kan han hmang talh a, Light kha off rawh tih te pawh hi ngaiah kan neih zo dawnin a lang. Hman zanah mi thiam hoin ZONET a, Mizo tawng hi tawng ral/bo mai tur zinga mi a ni tih an sawihona te kha mi zawng zawng hmuhah tichhuak fo se ka ti. Kan thiam e thiam lo e, Sap tawnga han dah hian chiang zawkin kan hria emaw ni dawn ni, Dawrkaiho dawr chunga an dawr hming zawng zawng te hi sap rawng kai vek a ni mai! Millenium Centre te pawh khi tih-Mizoah a tha. Bawrhsap in kan tih kha Governor-in a luah takah chuan Larsap in tih ve mai awm, Larsap tih ngawt pawh chu hriaa ram pawh kan awm tawh lo. Engtihna nge a nih hria aram pawh kan awm tawh awm lo nghe nghe e! Dawr fakna tivi-a an rawn tihlan te hi a sap thei ang bera duan emaw tih tur a nih zel tawh hi. Kan sim loh chuan Mizo tawng hi a riral thuai ta ve ang.

Keiin ka ngaihtuah ve em em chu kan hminga sap (ti mai ila) hming kan telh mawlh hi a ni. Khasi te ang a hming sak tur nei lo ang hrima khawsa kan ni lo a, an ni khu chuan Prince of Wales te, Railway Station te, Benediction te leh eng eng emaw an nih thluah khu, an duh tui lo a niang e.

Keini, Mizoho hi chu hming sakah na na na chuan kan duh tui em em a, mahni put phak loh niawm hial hial kan sa mai a nih hi, mawi lah a mawi. Lalchhandama, Lalzuithangi, Vanlalrema…. Pathian thu kan hriat hmaa kan hming pawh tha em em vek a ni… Lalsailoa, Saitulera, hming chapo ler lawr mawi tak vek kan in saksak a, a chhuanawm tehlul nen, tunah chuan sap (?) hmingin kan lantir nasa ta mai. Dik tak chuan Roman Catholic, an hminga an mi thianghlim hming hmang zel thei an ni tih hi ka chiang. Kan Chief Minister hmasa Ch.Chhunga pawh kha Catholic dik tak, sakhaw la urhsun ve tak a ni. Mahse a hming kha a boral thlengin Ch.Chhunga a ni reng mai. A nupui, tuna la dam pawh khian mi thianghlim hming chu a nei chek ang, mi tam ber chuan a lai-ah hming bak hria kan awm loh hi. Heng sap hming tih vel hi hawh i, i paih vek ang u, MIZO kan ni si a, Heti reng renga kan laiah hming aia sap hming kan tih lar hrim chuan, Mizo tawng hi tawng boral mai tur zinga chhiar kan nih tizualtu kan ni mai ang tih a hlauhawm em hi!

Facebooktwittergoogle_plusredditpinterestlinkedinmail

Comments

Leave a Reply

Login

Lost your password?